Bác sĩ vạch trần môn thể thao dễ gây đột tử nhất nhưng từ người trẻ tới già, nam hay nữ đều "mê như điếu đổ"
Dù là môn thể thao "quốc dân" mang lại nhiều lợi ích vượt trội cho sức khỏe và vóc dáng, chạy bộ lại tiềm ẩn nguy cơ đột tử cao nhất trong số các bộ môn vận động nếu người tập thực hiện sai cách hoặc chủ quan trước các dấu hiệu cảnh báo của cơ thể.
Tỷ lệ đột tử cao bất ngờ từ bộ môn thể thao đại chúng
Chạy bộ từ lâu đã trở thành một trào lưu chăm sóc sức khỏe và làm đẹp phổ biến ở mọi lứa tuổi, giới tính nhờ tính chất đơn giản, không tốn kém và có thể tập luyện ở bất cứ đâu. Bộ môn này giúp cải thiện sức bền, tăng cường tuần hoàn máu, hỗ trợ giảm cân và nâng cao hệ thống tim mạch một cách hiệu quả.
Ảnh minh họa
Tuy nhiên, các số liệu thống kê y khoa đã chỉ ra những góc khuất đáng ngại về mặt trái của bộ môn này. Theo Tiến sĩ Hoàng Xuân - Chuyên gia Tim mạch và Phẫu thuật lồng ngực tại Đài Loan (Trung Quốc), các nghiên cứu tại khu vực này cho thấy chạy bộ chiếm tới gần 34% tổng số các ca đột tử khi chơi thể thao, bỏ xa các bộ môn có tính đối kháng cao như bóng đá (10,7%) và bóng rổ (8,6%).
Tương tự, một báo cáo được công bố trên Tạp chí Y học New England của Mỹ ghi nhận trong giai đoạn từ năm 2000 đến 2010, cứ khoảng 10 triệu người tham gia các giải chạy marathon hoặc bán marathon thì có 59 người bị ngừng tim đột ngột, với 42 trường hợp tử vong. Độ tuổi trung bình của các nạn nhân là 42 tuổi và có tới 86% trong số đó là nam giới.
Hai nhóm nguyên nhân chính biến chạy bộ thành "con dao hai lưỡi"
Tiến sĩ Hoàng Xuân phân tích, hiện tượng đột tử khi chạy bộ, đặc biệt là trong điều kiện thời tiết nắng nóng, thường bắt nguồn từ hai nhóm nguyên nhân cốt lõi sau:
Mất nước và rối loạn điện giải nghiêm trọng
Quá trình vận động cường độ cao dưới thời tiết oi bức khiến cơ thể bài tiết một lượng lớn mồ hôi, dẫn đến mất nước và các chất điện giải thiết yếu như natri, kali, magie. Nếu không được bù đắp kịp thời, sự mất cân bằng này sẽ trực tiếp gây co rút cơ, tụt huyết áp, làm máu đặc lại dẫn đến nguy cơ hình thành cục máu đông. Nguy hiểm hơn, tình trạng thiếu hụt hay rối loạn điện giải sẽ kích thích tim đập loạn nhịp, ngừng tim và dẫn đến tử vong nhanh chóng.
Bùng phát các bệnh lý tim mạch tiềm ẩn
Nhiều người tập nhìn bề ngoài hoàn toàn khỏe mạnh nhưng thực tế lại mang các bệnh lý tim mạch bẩm sinh hoặc bất thường về điện học cơ tim mà chưa từng được chẩn đoán. Khi chạy bộ quá sức, hệ thần kinh giao cảm và tim bị kích thích quá độ, kết hợp với sự tích tụ axit lactic từ quá trình chuyển hóa cơ bắp làm ức chế hoạt động co bóp của tim, dễ dẫn đến hiện tượng chậm nhịp, ngưng tim và đột tử ngay tại chỗ.
Ba dấu hiệu nguy hiểm cần dừng chạy ngay lập tức
Để bảo đảm an toàn tính mạng, các chuyên gia khuyến cáo người tham gia chạy bộ phải lập tức dừng việc tập luyện nếu cơ thể xuất hiện một trong ba triệu chứng cảnh báo sớm sau đây:
Ảnh minh họa
-
Khát nước cực độ: Miệng khô khốc đến mức phải thè lưỡi liếm môi liên tục, cổ họng có cảm giác nóng rát dữ dội.
-
Choáng váng, mất tỉnh táo: Có cảm giác quay cuồng, lảo đảo, mắt mờ đi hoặc cơ thể bị mất thăng bằng khi đang di chuyển.
-
Tim đập bất thường: Lồng ngực đập thình thịch, có hiện tượng hụt nhịp, đau tức ngực hoặc có cảm giác nặng nề như bị bóp nghẹt kèm theo khó thở.
Năm nguyên tắc an toàn khi tham gia chạy bộ
Nhằm giảm thiểu tối đa các rủi ro không đáng có, người tập cần nghiêm túc tuân thủ các nguyên tắc khoa học sau:
-
Thực hiện khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt là tầm soát chuyên sâu hệ tim mạch nếu gia đình có tiền sử bệnh lý liên quan.
-
Lựa chọn khung thời gian chạy phù hợp vào sáng sớm hoặc chiều muộn, tuyệt đối tránh tập luyện vào những thời điểm trời nắng gắt.
-
Chủ động bổ sung nước và các loại nước điện giải đầy đủ trong suốt quá trình vận động, không đợi đến khi cơ thể cảm thấy quá khát mới uống.
-
Không ăn quá no hoặc sử dụng các chất kích thích như cà phê, rượu bia trước thời điểm tham gia chạy bộ.
-
Luôn lắng nghe cơ thể và dừng lại đúng lúc khi phát hiện các tín hiệu bất thường, tuyệt đối không cố gắng chạy vượt ngưỡng chịu đựng của bản thân.
Hoa Ly
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 23/06/2026 | 10:31)
