Các bác sĩ nói thẳng: Bắp chân là "đèn báo" đột quỵ, thấy 5 thứ phải đến bệnh viện ngay!
Trước khi cơn đau đầu dữ dội, khí vận động tay chân hay méo miệng ập đến, cơ thể có thể đã cố báo hiệu đột quỵ bằng những thay đổi ở bắp chân. Tiếc là không phải ai cũng để tâm!
Đa số mọi người thường cho rằng những dấu hiệu cảnh báo đột quỵ chỉ biểu hiện ở vùng đầu mặt như méo miệng, khó nói, hoặc yếu liệt tay chân. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế vừa đưa ra một cảnh báo rất đáng lưu ý: Bắp chân chính là tấm gương phản chiếu tình trạng sức khỏe của hệ thống mạch máu. Dù nằm xa não bộ, nhưng nếu chủ quan bỏ qua 5 biểu hiện bất thường ở bắp chân dưới đây, bạn có thể sẽ đánh mất "thời điểm vàng" để cấp cứu và phòng ngừa đột quỵ.
Mối liên hệ mật thiết giữa bắp chân và nguy cơ đột quỵ
Để hiểu rõ hơn về cơ chế này, các bác sĩ đã chia sẻ câu chuyện của ông Vương, 68 tuổi (Trung Quốc), một người có tiền sử mắc bệnh lý cao huyết áp lâu năm. Khoảng vài tháng trước, ông bắt đầu nhận thấy một bên bắp chân bị sưng nhẹ và đau nhức. Mỗi khi đi bộ được vài chục mét, chân ông lại mỏi nhừ, bủn rủn, và vào ban đêm thường có cảm giác lạnh toát, tê bì rất khó chịu.
Nghĩ rằng đây chỉ là chứng lạnh chân tuổi già thông thường, ông Vương tự mua cao về dán và ngâm chân nước ấm thay vì đến cơ sở y tế. Cho đến một buổi sáng, tai họa ập đến khi ông đột ngột nói lắp bắp, nửa người bên phải bị liệt hoàn toàn và ngã gục xuống sàn. Tại bệnh viện, các bác sĩ chẩn đoán ông bị nhồi máu não cấp tính do cục máu đông làm tắc nghẽn mạch máu não. Sự chủ quan trước những thay đổi ở chân trong nhiều tháng đã khiến ông bỏ lỡ cơ hội ngăn chặn cơn đột quỵ nguy hiểm. Dù sau đó được cứu sống, ông vẫn phải đối mặt với những di chứng nặng nề về vận động và ngôn ngữ.
Theo "Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị đột quỵ thiếu máu cục bộ cấp tính tại Trung Quốc năm 2023", đột quỵ không xảy ra ngẫu nhiên mà là hệ quả của cả một quá trình tắc nghẽn mạch máu kéo dài. Các nghiên cứu từ chuyên gia thần kinh thuộc Hiệp hội Y học Trung Quốc cũng chỉ ra số liệu đáng báo động: Có tới khoảng 70% bệnh nhân đột quỵ từng xuất hiện các dấu hiệu bất thường ở chân với mức độ khác nhau từ 1 đến 3 tháng trước khi cơn nhồi máu não chính thức bùng phát. Vì hệ mạch máu là mạng lưới thông suốt toàn thân, bắp chân lại là chi nằm xa tim nhất nên cực kỳ nhạy cảm với áp lực dòng máu. Một cục máu đông hay đoạn hẹp nhỏ ở mạch máu chi dưới hoàn toàn có thể là tín hiệu cảnh báo sớm trước khi tình trạng tắc nghẽn xảy ra ở mạch máu não.
5 bất thường ở bắp chân tuyệt đối không được chủ quan
Để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình, các bác sĩ khuyến cáo cần đặc biệt lưu tâm đến 5 thay đổi ở vùng bắp chân dưới đây:
-
Đau nhức bắp chân bất thường, không liên tục: Bác sĩ Wei Qiong (Bệnh viện Zhongda trực thuộc Đại học Đông Nam, Trung Quốc) cảnh báo nếu bạn đi bộ vài trăm mét đã thấy bắp chân đau co thắt, dừng lại nghỉ vài phút thì đỡ nhưng đi tiếp lại đau, thì đây là dấu hiệu của chứng hẹp động mạch chi dưới. Nghiên cứu năm 2024 trên Tạp chí Thần kinh học Trung Quốc chứng minh bệnh nhân có biểu hiện này có nguy cơ đột quỵ cao gấp 3,2 lần trong vòng 3 năm.
-
Một bên bắp chân lạnh, da nhợt nhạt: Dù ở môi trường ấm áp, một bên bắp chân vẫn lạnh rõ rệt khi chạm vào và da tái hơn bên còn lại. Bác sĩ Xu Xiaojin (Phó Trưởng khoa Tim mạch tại Bệnh viện Nhân dân số 1 Hoài An, Trung Quốc) cho biết thống kê lâm sàng kết luận những người có triệu chứng này có nguy cơ đột quỵ tăng 47% trong vòng 3 năm, báo hiệu mạch máu ở cùng bên não cũng đang bị thu hẹp.
-
Sưng tấy đột ngột và phù nề: Triệu chứng này được mô tả là khi ấn ngón tay vào phía trước bắp chân sẽ tạo thành vết lõm sâu, da chân căng bóng và rất lâu sau mới đàn hồi trở lại. Theo bác sĩ Wei Qiong, đây là báo động đỏ của chứng huyết khối tĩnh mạch sâu chi dưới. Khi cục máu đông này bong ra, nó có thể di chuyển theo dòng máu lên thẳng não gây tắc mạch cục bộ.
-
Tê bì, ngứa ran như kiến bò thường xuyên: Hiện tượng tê bì xuất hiện liên tục ở một bên bắp chân ngay cả khi nghỉ ngơi, kèm theo giảm cảm giác nóng, lạnh, đau. Dữ liệu lâm sàng tại Trung Quốc cho thấy 68% bệnh nhân đột quỵ có triệu chứng tê bì chân tay ở giai đoạn sớm, và 35% trong số đó chỉ bị đơn độc ở chi dưới nên rất dễ bị nhầm lẫn sang các bệnh lý về cột sống.
-
Da bắp chân khô khốc, bong tróc và rụng lông chân khó hiểu: Tình trạng da cẳng chân thô ráp, bong vảy kéo dài kèm theo lông chân thưa thớt dần rồi rụng sạch một cách cục bộ. Theo bác sĩ thần kinh Lin Yan (Bệnh viện Nhân dân tỉnh Tứ Xuyên), đây không phải bệnh da liễu thông thường mà là hệ quả của việc các mô cơ và nang lông bị thiếu oxy, thiếu dưỡng chất mãn tính do mạch máu bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
Khuyến cáo từ chuyên gia y tế
để phòng ngừa hiệu quả căn bệnh nhồi máu não nguy hiểm, bác sĩ Lin Yan nhắc nhở những người có sẵn bệnh nền như cao huyết áp, tiểu đường, mỡ máu cao cần tuyệt đối tuân thủ việc sử dụng thuốc theo chỉ định để ổn định các chỉ số cơ thể.
Đồng thời, mỗi người nên chủ động thực hiện siêu âm mạch máu chi dưới và tầm soát sức khỏe định kỳ từ 6 đến 12 tháng một lần. Hãy luôn nhớ rằng đột quỵ là một quá trình tiến triển, việc nhận biết sớm các tín hiệu cảnh báo dù là nhỏ nhất ở bắp chân chính là chìa khóa để bảo vệ tính mạng của chính bạn.
Linh Linh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 19/06/2026 |
